Ngày 31/5/2025, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 153/NQ-CP về Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 59-NQ/TW ngày 24/01/2025 của Bộ Chính trị về hội nhập quốc tế trong tình hình mới. Chương trình xác định hệ thống nhiệm vụ, giải pháp đồng bộ nhằm đưa hội nhập quốc tế trở thành động lực quan trọng góp phần phát triển đất nước nhanh, bền vững, nâng cao sức mạnh tổng hợp quốc gia, vị thế và uy tín quốc tế của Việt Nam. Nghị quyết số 153/NQ-CP yêu cầu tổ chức thể chế hóa và thực hiện đầy đủ, nghiêm túc các quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp đã được đề ra trong Nghị quyết số 59-NQ/TW; đồng thời xác định rõ nhiệm vụ cụ thể để các bộ, ngành, địa phương xây dựng kế hoạch hành động, tổ chức triển khai, kiểm tra, giám sát và đánh giá kết quả thực hiện.

Một trong những mục tiêu quan trọng của Chương trình hành động là hiện thực hóa yêu cầu nâng cao chất lượng, hiệu quả, tính đồng bộ, toàn diện và sâu rộng của hội nhập quốc tế; phát huy tiềm năng, thế và lực mới của đất nước, giữ vững môi trường hòa bình, ổn định, góp phần thiết thực vào sự nghiệp xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc. Thông qua hội nhập quốc tế, Việt Nam hướng tới xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ, tự lực, tự cường, phát triển nhanh và bền vững; hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân, vì dân; cải thiện toàn diện đời sống Nhân dân; giữ gìn và phát huy giá trị văn hóa, sức mạnh con người Việt Nam; tăng cường sức mạnh tổng hợp quốc gia, nâng cao vai trò, vị thế và uy tín quốc tế của đất nước, phấn đấu đến giữa thế kỷ XXI trở thành nước phát triển, thu nhập cao theo định hướng xã hội chủ nghĩa.

Để hiện thực hóa mục tiêu đó, Chương trình hành động của Chính phủ xác định 7 nhóm nhiệm vụ trọng tâm, bao quát các lĩnh vực từ chính trị, kinh tế, quốc phòng, an ninh đến khoa học, công nghệ, văn hóa, xã hội và hoàn thiện thể chế.

Đổi mới mạnh mẽ tư duy, nhận thức và hành động về hội nhập quốc tế

Nhiệm vụ đầu tiên được Chính phủ xác định là tăng cường sự lãnh đạo của Đảng; đổi mới tư duy, nhận thức và hành động trong hội nhập quốc tế trong tình hình mới.

Theo đó, công tác tuyên truyền, phổ biến, quán triệt Nghị quyết số 59-NQ/TW phải được triển khai thường xuyên, sâu rộng; nội dung và phương thức tuyên truyền phải được đa dạng hóa, đổi mới, phù hợp với từng nhóm đối tượng. Chương trình đặc biệt chú trọng đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển dữ liệu số, ứng dụng công nghệ thông tin, công nghệ số và các nền tảng trực tuyến trong thông tin, tuyên truyền đối ngoại và hội nhập quốc tế. Cùng với đó là tiếp tục bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng; chủ động đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch; nâng cao nhận thức, trách nhiệm và sức đề kháng của cán bộ, đảng viên và Nhân dân, nhất là thế hệ trẻ, trong tiến trình hội nhập quốc tế.

Nâng cao hiệu quả hội nhập kinh tế quốc tế, tạo động lực mới cho tăng trưởng

Hội nhập kinh tế quốc tế tiếp tục được xác định là một trong những trụ cột quan trọng. Chính phủ yêu cầu nâng cao hiệu quả hội nhập kinh tế quốc tế phục vụ xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ, tự lực, tự cường; đẩy mạnh cơ cấu lại nền kinh tế, đổi mới mô hình tăng trưởng và thúc đẩy chuyển đổi số.

Các chiến lược, chương trình, kế hoạch về hội nhập kinh tế quốc tế sẽ tiếp tục được rà soát, cập nhật; nâng cao hiệu quả thực thi và tận dụng các hiệp định thương mại tự do; nghiên cứu tham gia có chọn lọc các FTA mới và các sáng kiến hợp tác kinh tế quốc tế.

Chương trình cũng đặt trọng tâm vào phát triển thương mại điện tử, kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, thị trường các-bon; cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, kinh doanh; hỗ trợ doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào các chuỗi sản xuất, chuỗi giá trị và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Việt Nam sẽ tiếp tục hoàn thiện chính sách thu hút đầu tư nước ngoài theo hướng ưu tiên các dự án có quy mô lớn, hàm lượng công nghệ cao, công nghệ tiên tiến, quản trị hiện đại, có khả năng tạo tác động lan tỏa; đồng thời tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài với doanh nghiệp trong nước, thúc đẩy chuyển giao công nghệ, kỹ năng quản trị và phát triển nguồn nhân lực. Chương trình đặt ra định hướng thu hút các tập đoàn lớn toàn cầu trong những lĩnh vực quan trọng như công nghệ thông tin, viễn thông, chip bán dẫn, trí tuệ nhân tạo; đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam xây dựng, bảo hộ thương hiệu trên thị trường quốc tế.

Hội nhập về chính trị, quốc phòng, an ninh sâu rộng và hiệu quả hơn

Chính phủ xác định tiếp tục mở rộng và làm sâu sắc quan hệ với các đối tác, nhất là các nước láng giềng, các nước lớn, các nước Đông Nam Á, các đối tác quan trọng và bạn bè truyền thống; chủ động tham gia, đóng góp vào các cơ chế hợp tác đa phương, các tiến trình xây dựng và định hình thể chế khu vực và toàn cầu. Hội nhập quốc tế phải gắn chặt với nhiệm vụ giữ vững môi trường hòa bình, ổn định, bảo vệ vững chắc Tổ quốc từ sớm, từ xa; củng cố quốc phòng, an ninh; bảo vệ chủ quyền, quyền chủ quyền, quyền tài phán và các quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của Việt Nam.

Chương trình đồng thời đặt ra yêu cầu tăng cường hợp tác quốc tế trong ứng phó với các thách thức an ninh phi truyền thống, đấu tranh phòng, chống tội phạm xuyên quốc gia, tội phạm mạng, tội phạm công nghệ cao, ma túy, rửa tiền, mua bán người; tích cực tham gia các hoạt động gìn giữ hòa bình của Liên hợp quốc và các sáng kiến quốc tế về bảo đảm an ninh con người.

Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là lĩnh vực đột phá của hội nhập

Một nhiệm vụ quan trọng khác là đẩy mạnh hội nhập quốc tế về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và mở rộng không gian phát triển bền vững, hiện đại hóa đất nước. Chính phủ yêu cầu tăng cường hợp tác quốc tế trong nghiên cứu khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; thúc đẩy tham gia các tổ chức tiêu chuẩn quốc tế; tiếp cận các chuẩn mực tiên tiến; tìm kiếm, thu hút các tập đoàn công nghệ toàn cầu tham gia xây dựng các trung tâm nghiên cứu, phát triển và ứng dụng khoa học, công nghệ tại Việt Nam.

Các lĩnh vực mới, công nghệ chiến lược như trí tuệ nhân tạo, công nghệ lượng tử, năng lượng nguyên tử và các ngành công nghiệp ưu tiên, công nghiệp mũi nhọn được chú trọng. Đồng thời, Việt Nam tiếp tục mở rộng hợp tác đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, thu hút và trọng dụng chuyên gia, nhà khoa học, trí thức người Việt Nam ở nước ngoài cũng như chuyên gia quốc tế.

Đẩy mạnh hội nhập về văn hóa, xã hội, giáo dục, y tế, du lịch và môi trường

Chương trình hành động đặt ra yêu cầu mở rộng, đa dạng hóa và làm sâu sắc các cơ chế hợp tác quốc tế về văn hóa, thông tin, xã hội, du lịch, thể thao, môi trường, giáo dục - đào tạo, y tế, lao động, nông nghiệp và các lĩnh vực khác. Trong lĩnh vực văn hóa, hội nhập phải gắn với bảo tồn, phát huy và quảng bá những giá trị văn hóa đặc sắc của Việt Nam; phát triển công nghiệp văn hóa, công nghiệp nội dung và xây dựng các sản phẩm, thương hiệu văn hóa có sức cạnh tranh quốc tế.

Trong lĩnh vực giáo dục - đào tạo và lao động, Chính phủ đặt trọng tâm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, thúc đẩy hợp tác giữa các cơ sở giáo dục trong nước với các cơ sở giáo dục quốc tế có chất lượng cao; nâng cao chất lượng sống và điều kiện làm việc của người lao động, hướng tới các thị trường có thu nhập và tiêu chuẩn lao động cao.

Đối với du lịch, Việt Nam tiếp tục mở rộng hợp tác, liên kết trong khu vực và ASEAN, hướng tới các thị trường có tiềm năng, nguồn khách lớn, mức chi tiêu cao và thời gian lưu trú dài; đồng thời nâng cao chất lượng sản phẩm, dịch vụ và nguồn nhân lực du lịch.

Hội nhập về môi trường được gắn với chuyển đổi năng lượng, phát triển năng lượng sạch, ứng phó với biến đổi khí hậu, bảo vệ tài nguyên thiên nhiên, đa dạng sinh học, an ninh nguồn nước và an ninh lương thực.

Nâng cao năng lực thực thi các cam kết quốc tế, hoàn thiện thể chế trong nước

Chính phủ yêu cầu tiếp tục hoàn thiện thể chế, chính sách và pháp luật về hội nhập quốc tế, bảo đảm tính tương thích giữa các cam kết, thỏa thuận quốc tế với pháp luật trong nước; nâng cao năng lực thực thi, kiểm tra, giám sát và giải quyết các tranh chấp phát sinh. Việc nội luật hóa các cam kết quốc tế phải được đẩy mạnh, đồng bộ, bảo đảm phù hợp với điều kiện của đất nước và bối cảnh quốc tế mới.

Chương trình đặt ra yêu cầu xây dựng, hoàn thiện pháp luật đối với những lĩnh vực mới nổi như kinh tế xanh, kinh tế số, kinh tế tuần hoàn, chuyển đổi năng lượng, hydrogen, giảm phát thải các-bon, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo, chip bán dẫn và không gian vũ trụ.

Phát huy mạnh mẽ vai trò chủ động của các địa phương

Một điểm đáng chú ý trong Chương trình hành động là yêu cầu nâng cao hiệu lực, hiệu quả chỉ đạo, điều phối công tác hội nhập quốc tế và phát huy vai trò tích cực, chủ động của địa phương.

Các địa phương được định hướng chủ động khai thác các cam kết quốc tế phù hợp với điều kiện đặc thù; mở rộng hợp tác, kết nghĩa với các địa phương nước ngoài; tham gia các cơ chế hợp tác, diễn đàn và mạng lưới quốc tế. Đồng thời, cần đổi mới phương thức quảng bá, giới thiệu tiềm năng, thế mạnh của địa phương; tăng cường xúc tiến đầu tư, mở rộng thị trường du lịch; hỗ trợ doanh nghiệp địa phương kết nối với các doanh nghiệp lớn trong nước và quốc tế, tham gia chuỗi sản xuất, chuỗi giá trị và chuỗi cung ứng khu vực, toàn cầu. Hội nhập quốc tế về văn hóa ở địa phương phải gắn với bảo tồn, phát huy và quảng bá những giá trị văn hóa đặc trưng của từng vùng, miền; thúc đẩy hợp tác quốc tế trong giáo dục, đào tạo, y tế, khoa học, công nghệ và những lĩnh vực địa phương có tiềm năng, thế mạnh.

Để Chương trình hành động đi vào thực chất, Chính phủ yêu cầu các bộ, cơ quan Trung ương và UBND các tỉnh, thành phố căn cứ nhiệm vụ được giao xây dựng kế hoạch thực hiện; tăng cường kiểm tra, đôn đốc, đánh giá kết quả và kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc. Người đứng đầu các bộ, ngành, địa phương có trách nhiệm tập trung chỉ đạo thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp cụ thể; bảo đảm hội nhập quốc tế được triển khai đồng bộ, toàn diện và hiệu quả.

Nghị quyết số 153/NQ-CP là bước cụ thể hóa quan trọng Nghị quyết số 59-NQ/TW của Bộ Chính trị, thể hiện quyết tâm đưa hội nhập quốc tế bước sang giai đoạn mới: chủ động hơn, tích cực hơn, toàn diện, sâu rộng và thực chất hơn; gắn chặt hội nhập với nâng cao nội lực, sức cạnh tranh, tính tự chủ, tự cường của nền kinh tế và sức mạnh tổng hợp của quốc gia. Qua đó, hội nhập quốc tế không chỉ là mở rộng quan hệ và hợp tác với thế giới, mà thực sự trở thành một động lực chiến lược để tranh thủ các nguồn lực bên ngoài kết hợp với phát huy cao nhất nội lực, góp phần giữ vững môi trường hòa bình, ổn định, bảo vệ Tổ quốc, nâng cao đời sống Nhân dân và đưa Việt Nam phát triển nhanh, bền vững trong kỷ nguyên mới./.